تبلیغات
♥ شهر مهاباد ♥ - آثار باستانی مهاباد
موضوعات
سد مهاباد(1)
بازار تاناكورا(1)
اسامی نام های کردی(1)
گالری تصاویر(1)
آثار باستانی مهاباد(1)
مشاهیر مهاباد(1)
تاریخچه مهاباد(1)

آرشیو

::. اسفند 1389

همه آرشیوها

نویسندگان
سپیده «7»
سعادت «0»

آمار وبلاگ
http://emto2.persiangig.com/b/top_users.png کل بازدید:
http://emto2.persiangig.com/b/member.png بازدید امروز :
http://emto2.persiangig.com/b/member.png بازدید دیروز :
http://emto2.persiangig.com/b/member.png بازدید ماه قبل :
http://emto2.persiangig.com/b/member.png تعداد نویسندگان :
http://emto2.persiangig.com/b/SubCat-48.png تعداد کل مطالب :

مترجم سایت به 36 زبان دنیا

ساعت و تاریخ سایت

لینکستان



پست ثابت



        آثار باستانی مهاباد
مسجد جامع مهاباد



زیباترین و جالبترین اثر تاریخی به جای مانده از دوران صفوی در منطقه غرب و شمال غرب ایران مسجد جامع مهاباد یا مدرسه شاه سلیمان است كه اكنون در قلب شهر قرار دارد و خطبه های نماز جمعه در آن برگزار می شود ، این مسجد كه اساسا، به عنوان علوم دینی آن زمان در شهر مهاباد كه قدیمی ترین و متمركزترین شهر منطقه بوده به وجود آمده در زمان شاه سلیمان صفوی و فرمانروایی تنها سلطان و حكمران نیكوكار منطقه كردستان موكریان یعنی بوداق سلطان می باشد ، بوداق سلطان از نوادگان صارم بیگ و فرزند شیرخان می باشد .
این مسجد از قدیمی ترین مساجد شهرستان مهاباد است كه از حیث توازن در طرح طاق آن 18 گنبد خشتی و شبستانی با 18 ستون سنگی و حجره های پیرامون از زیباترین بنا های تاریخی استان به شمار می رود .مصالح به كار رفته در پی دیوارها ستون ها وكف شبستان از سنگ و بقیه قسمت ها از آجر می باشد.
همانگونه كه گفته شد این مسجد زیباترین و مهمترین مسجد و بنای دوره صفوی در غرب می باشد كه در سال 1089 هجری – قمری ساخت آن به پایان رسیده است ، مساحت كلی این مسجد با حجره های رو به حیاط و یك سردرورودی و یك حوضخانه در ضلع جنوبی 1259 متر مربع است .
این مسجد بین خیابان‌های حافظ و طالقانی شرقی داخل كوچه مسجد جامع قرار گرفته است.  مسجد به دستوربداق السلطان حاكم مهاباد ساخته شده و در زمان شاه سلیمان صفوی تكمیل گردید. مسجدجامع كه قدیمی‌ترین مسجد مهاباد است، از حیث توازن در طرح طاق آن، 18 گنبد خشتی و شبستانی با حدود 18 ستون سنگی و حجره‌های پیرامون، از زیباترین بناهای تاریخی استان به شمار می‌رود.مصالح به كار رفته در پی دیوارها، ستون‌ها و كف شبستان از سنگ است و بقیه قسمتها از آجر می‌باشد.  
شبستان زیبای آن كه مقدمه ای برشبستان مسجد وكیل شیرازی است دارای ده ستون سنگی نخودی رنگ است كه ارتفاع هر یك از آنها دو متر وشصت سانتی متر است و به صورتهای یك پارچه ودو پارچه قرار دارد . سقف سر ستونها مربع و طول هر ضلع هفتاد سانتی متر است و غیر از پایه های مسجد واین ستونها و كف حجره های بیرونی كه ازاین نوع سنگها پی ریزی شده اند بقیه بنا كلاً از آجر قرمز چهار گوش و ملات و گچ وشن و غیره است ، پشت بام اصلی مسجد را هیجده گنبد آجری نیم كره ای پوشانده كه سابقاً با ناودانهای سنگی محلی آبریز آن میسر شده بود . ستونها به شكل منشور هشت ضلع است . طول مسجد 37 متر و عرض آن35 متر است .
دوازده طاق برپایه ها استوار است دیواره های غربی و شرقی مجموعاً 12 طاق دارند كه هر دیواره مشتمل بر شش طاق است و دیواره های شمالی و جنوبی 6 طاق دارند كه هر دیواره مشتمل بر 3 طلق است .
دیولره های شرقی و غربی هر كدام دو پنجره بر قسمت فوقانی دارند كه به تناسب در قسمت دیگر از یك تا چهار پنجره متفاوت است . محراب آن در بخش شمالی قرار دارد ، كف بنا اخیراً با سنگ های تیشه ای مرمت گردیده است .

طبقه دوم آن كه بخشی جزئی را شامل می شود ویژه نمازگزاران زن است كه با بخش اصلی تفاوت كلی دارد ، صحن حیاط مشتمل بر حجره های متعدد است كه قرینه ورودی آنر ا حوضخانه ای زیبا تشكیل می داد متاسفانه بر اثر سهل انگاری گنبد و طاق این حوضخانه به كلی از بین رفته بود كه در دو سال اخیر مجدداً به همان فرم وشكل اولیه بازسازی گردیده است .
بخش های شرقی و غربی آن هر كدام دارای چهار اطاق حجره ای كه در قسمت شرقی به حجره های بخش های شمالی و جنوبی نیز هركدام دارای دو طاق و یك درب بزرگ است . فواصل طاق ها 3 متر است ، طول حیاط 19 و عرض آن 12 متر است .
در سال های اخیر با كشیده شدن خیابان در بخش شرقی خارج از مسجد گر چه حریم آن تا اندازه ای آزاد شد لیكن ارتفاع معین خیابان مذكور موجب گردیده كه سنگ های زیرین دیواره های بیرونی در زیر خاك مدفون شده و درنتیجه آب   باران به قسمت های آجری صدمه وارد آورد كه اگر سریعتر پیگیری نگردد به مرور شاهد تخریب بیشتر آن خواهیم بود .

 متن تنها یادگار مكتوب آن كه كتیبه سردر آن است به مضمون ذیل است :
 الحمدالله الذی وفقنی الاتمام هذه المدرسه الشریفه فی ایام دوله السلطان الا عدل شاه سلیمان الحسین الموسوی الصفوی بهادرخان خلدالله تعالی ملكه فی سنه 1089



غار سهولان


غار سهولان، دومین غار آبی کشور و از مهم ترین جاذبه های گردشگری شهرستان مهاباد بوده که در 43 کیلومتری این شهر واقع شده  است.
 این غار در منطقه ای بسیار خوش آب و هوا قرار دارد و در هر چهار فصل سال دیدنی و چشم نواز است و هر ساله هزاران گردشگر را به سمت خود می کشد. غار سهولان از عجایب گردشگری در غرب ایران بوده که در حدفاصل بین بوکان و مهاباد قرار دارد و بعد از غار علیصدر در همدان دومین غار آبی ایران به شمار می رود و علاوه بر اینکه دارای حوضچه بزرگ آبی است در گذشته های دور نیز محل سکونت انسان ها بوده است. شفافیت بیش از حد آب دریاچه زیرزمینی این غار به حدی است که در صورت وجود نور کافی می توان تا
10 متر را نیز مشاهده کرد و این شفافیت حاکی از این است که آب این قسمت از نوع اکسیدان بوده و به خاطر عدم نور کافی و سایر عوامل است که این بخش از غار به صورت یک اکوسیستم در نیامده  است. تنها موجودات زنده ای که در داخل غار سهولان زندگی می کنند یک نوع کبوتر چاهی از نوع بریتیش کلمبیا و یک نوع خفاش کوچک است. عمق دریاچه این غار حداقل 12 متر و حداکثر 25 متر بوده و ارتفاع آن از سطح دریا 178 متر است و اکسیژن کافی در این غار وجود دارد. تنها ژاک دمورگان جهانگرد مشهور فرانسوی بین سال های 1892 تا 1896 که در ایران مشغول نوشتن کتاب جغرافیای غرب ایران بوده غار را دیده و به کمک ساکنان روستا به وسیله کلک از راه آبی وارد غار شده و از راه خشکی بیرون آمده  است و پس از آن نیز در سال 1350 هجری شمسی یک هیئت غارنورد از دانشگاه آکسفورد با تجهیزات کاملی از غار دیدن کردند و درباره آن این طور نوشتند: «غار سهولان یکی از عجیب ترین غارهای آبی جهان به شمار می آید. سرانجام در سال 1370 هیئتی برای شناسایی از غار دیدن کرده و اقدامات اولیه را انجام دادند و در سال 1367 اقدام به بازگشایی مسیرهای ورودی کرده و سرانجام در سال 1379 توسط شهرداری مهاباد مورد استفاده موقت قرار گرفت و هنوز هم برای کشف مسیرهای دیگر غار باید تلاش کرد. این غار هم اکنون به وسیله شرکت گردشگری و تفریحی غار سهولان و شهرداری مهاباد اداره می شود و مردم بومی و محلی این منطقه معتقدند سال ها پیش این غار بکر و عاری از هر نوع دست  یازی انسان ها بوده  است. در زمینه قلعه بالای کوه باید گفت که اکنون دیوارهای سنگی قلعه موجود است و در کنار این قلعه سنگی آثار دیگری دال بر وجود قلعه ای دیگر وجود دارد که مصالح به کار رفته در آن از نوع خاک محلی است و کاملا از گل ساخته شده بود که اکنون به صورت یک تل باقی مانده  است و با توجه به موقعیت قلعه بالای کوه روزگاری که مراغه پایتخت ایلخانیان مغول بوده از نظر نظامی مورد توجه خاص حاکمان وقت بوده  است. علاوه بر غار سهولان، مهاباد دارای جاذبه های توریستی زیادی است که از جمله آنها می توان، جزیره فرح بخش اطراف دریاچه سد مهاباد، مقبره بداق سلطان بانی شهر مهاباد، مسجد سرخ و حمام لج در روستای لج را نام برد.

 

غار «سَهولان» در روستای «سهولان» ۴۲ کیلومتری شمال شرق مهاباد در استان آذربایجان غربی واقع شده‌است. ارتفاع سقف غار تا سطح دریاچه آن به ۵۰ متر می‌رسد و عمق آب در برخی جاها به ۳۰ متر می‌رسد. اختلاف دمای درون و بیرون غار بین ۱۰ الی ۱۵ درجه‌است.

سهولان به زبان کردی به معنی یخبندان است و مردم محلی غار را «کونه کوتر» یعنی لانه کبوتر نیز می‌نامند. دلیل این نامگذاری وجود تعداد زیادی لانه کبوتر درون غار است.

این غار در فهرست آثار طبیعی ملی ایران قرار دارد.مشخصات غار سهولان

  • ساختار زمین شناسی غار:آبی-خاکی-سنگ آهک
  • طول مسیر آبی کشف شده :۳۰۰ متر
  • طول مسیر خشکی کشف شده :۲۵۰ متر
  • مساحت کشف شد: حدود ۲ هکتار
  • مینانگین ژرفای آب: ۲۲ متر
  • بیشینه ژرفای آب: ۵۲ متر
  • میزان رطوبت : ٪۷۰ الی ٪۷۵
  • دمای درون غار: ۵ الی ۱۰ درجه‌ سانتیگراد
  • نوع رسوبات: آهکی
  • وسعت تالار اصلی: ۵۸ متر در ۴۲ متر
  • ارتفاع سقف غار: ۵۰ متر
  • موجودات داخل چاه: کبوتر و خفاش
  • جاذبه طبیعی: وجود قندیلهای آهکی به اشکال مختلف
  • دیرینگی آثار بدست آمده از غار: هزاره دوم قبل از میلاد
  • ارتفاع از سطح دریاهای آزاد: ۱۷۵۱متر
  • موقعیت جغرافیائی: ۴۶ درجه شرقی و ۳۶ درجه و ۴۱ دقیقه عرض شمالی
  • سال حفاظت: ۱۳۷۹ و بر اساس مصوبه ۱۶۹ شورای عالی حفاظت محیط زیست


مقبره بداق سلطان



مقبره بداق سلطان در جنوب غربی شهر مهاباد و داخل قبرستان عمومی شهر قرار گرفته است ، چون شهر مهاباد كلاً درمیان دره ای كه رشته كوههایی آن را احاطه كرده و رودخانه ای بنام رودخانه مهاباد كه از وسط شهر می گذرد قرار گرفته است ، لذا قبرستان مذكور كه آرامگاه بداق سلطان نیز در داخل آن قرار دارد در محلی

مقبره بداق سلطان:
مقبره بداق سلطان در جنوب غربی شهر مهاباد و داخل قبرستان عمومی شهر قرار گرفته است ، چون شهر مهاباد كلاً درمیان دره ای كه رشته كوههایی آن را احاطه كرده و رودخانه ای بنام رودخانه مهاباد كه از وسط شهر می گذرد قرار گرفته است ، لذا قبرستان مذكور كه آرامگاه بداق سلطان نیز در داخل آن قرار دارد در محلی مرتفع تر از شهر قرار گرفته است ، گویا در زمان خودش این محدوده بصورت خاص به قبور بزرگان اختصاص داشته و وجود چند سنگ قبر این نظریه را تایید می نماید . مقبره بداق سلطان در میان قبور اهالی شهر محصور گردیده و دارای گنبد ساده و كم حجمی می باشد كه آنرا از سایر قبرها متمایز می نماید . این مقبره متعلق به یكی از سرداران شاه عباس صفوی می باشد كه در مدت حكومت خود مهاباد ( ساوجبلاغ ) را به عنوان مقر حكمرانی خود انتخاب كرده و در عمران و آبادانی این منطقه كوشش بسیار نموده است كه از جمله كارهای او بستن سه بند بر روی رودخانه ساوجبلاغ و قنات داخل شهر و احداث كاروانسرا و حمام و مهم تر از همه ساختمان مسجد جامع مهاباد كه بنام مسجد سور ( سرخ ) معروف است . می باشد كه متاسفانه غیر از مسجد جامع ( سرخ ) بقیه آثار از بین رفته اند . مقبره بداق سلطان كه بنایی ساده و كوچك می باشد و بصورت منفرد داخل قبرستان عمومی شهر قرار گرفته دارای پلانی مستطیل با تورفتگی و بیرون آمدگی‌هایی می باشد و متشكل از دو بخش یكی ورودی و دیگری اطاق اصلی مقبره     می باشد كه بر روی هر كدام از این دو قسمت گنبدی ساده احداث نموده اند . ساختمان مقبره كه بر روی صفحه سنگی قرار گرفته فاقد  پی بندی اساسی و تماماً از آجر ساخته شده و بیشتر قسمتهای آن به علت گذشت زمان و عدم مراجعت كافی ریزش نموده كه تعمیراتی هم در آن بصورت موضعی به عمل آمده است . این بنا اخیراً به همت میراث فرهنگی استان تعمیر و بازسازی شده است كه بازدید از آن را خالی از لطف نمی كند .
بداق السلطان ( یکی از سرداران شاه عباس صفوی ) در سال 1012 هجری قمری در یکی از جنگ های شاه عباس در نزدیکی ایروان به قتل رسید ، اما وی را به خاطر خدمات عمرانی اش به مهاباد آوردند و در داخل قبرستان عمومی این شهر در جنوب غربی مهاباد دفن کردند.
مقبره بداق السلطان بنایی ساده و کوچک است که با تورفتگی و برون زدگی هایی به شکل مستطیل است .
مقبره از دو قسمت ، یکی ورودی و دیگری اطاق اصلی تشکیل شده که بر روی هر کدام گنبدی ساده قرار دارد.
قبر بداق السلطان داخل اطاق اصلی است . ساختمان مقبره که بر روی صفحه سنگی قرار گرفته ، فاقد پی بندی اساسی و تماما از آجر است که قسمتهای عمده آن بارها مرمت شده است.




فقره قا



در حدود 15 کیلومتری شمال مهاباد و در جنوب قریه اگریگاش اثر تاریخی و با عظمت فقره قا قرار دارد این اثر شمالی ترین مقبره دوران ماد است که دردامنه بخش جنوبی صخره ای که تقریبآ تنها بر دشت وسیع شهرویران مشرف بوده ، کنده شده است.این اثر با دو بخش تاریخی ‹برده کنته و ‹دریاس دقیقآ مثلثی را تشکیل می دهد که یک زاویه آن فقره قا است.

صخره از لایه های رسوبی آهکی تشکیل شده است در ارتفاع 5/3 متر از لب ایوان تا پایین ترین قسمت که به دامنه کوه می رسد و در قلب آن فقره قا با ابعاد 6×6 متر جای دارد.در داخل از دو قسمت با ارتفاع 50 سانتیمتر تشکیل شده است بخش شمالی آن متشکل از دو پله ورودی و دو ستون با ارتفاع 10/2 متر است که در منتهی الیه سمت غربی این بخش مقبره ای که سابقآ محل دفن جنازه بوده با ابعاد 4/1×65/2 متر و عمق یک متر در جانب شرقی و دو مقبره کوچکتر به ابعاد متساوی 40×90 سانتی متر و عمق یک متر وجود دارد.

ارتفاع این بخش از سقف با کف 10/2 متر است و بخش دوم آن با ارتفاع 60/2 متر پایین تر از بخش شمالی قرار دارد دارای دو ستون و دقیقآ رو به جنوب است.

گریشمن آن را مربوط به مقبره یک شاهزاده مانایی می داند.هر تسفلد معتقد است که مقبری مادی است.


برده کنته



مجموعه اثر برده کنته در هفت کیلومتری شمال شهر مهاباد بر سر راه این شهر به ارومیه قرار دارد برده کنته کلمه ای است متشکل از سه کلمه بردیه معنای سنگ و کن به معنای  حفره و گودال پسوند داشتن  که در مجموع معنای سنگ حفره دار را می دهد که طبیعتا" اسم با مسمائی نیست اگر چه و جه تسمیه" کاملا" عامیانه است حال چه نام دیگری در در طی دوران داشته فعلا" مجهول است و شاید اثار تاریخی  برده کنته اشاره ای به احترام سنگ در طول  تاریخ است این اثر  شامل چند قبر صخره ای و یک دخمه با دژ ورودی یکی به صورت عمودی  و دیگری  افقی و چند ردیف پلکان است با دقت در کنده کاری های کوه می توان گفت که این اثر کلا" به مراسم مذهبی اختصاص داشته و ارتفاع  صخره ای مقابل ان که اکنون جاده اسفالته مهاباد –ارومیه از وسط ان می گذرد و به نظر مسئولان عبادگاه بوده است در ارتفاع صخره نخست دو نوع مراسم مذهبی اجرا می شده که یکی از این دو در فضای ازاد و بر روی کوه و دیگری در ارتباط با دخمه کنده شده و در دل صخره بوده است. انچه از قرائن  بر می اید  محدوده" این اثر تاریخی بیش از حد  فعلی  بوده  که در اثر کشیدن جاده" اسفالته قسمتی از این اثر از بین رفته ولی بقایای حکاکی دیواره" غربی  در سمت چپ بریدگی  کوه  هنوز مشهود است .

عموما" تپه" مذکور مشرف بر دشت تاریخی و قدیمی (شهرویران) و در 5 کیلومتری  سمت راست قریه" باستانی (دریاس ) و مستقیما" بر مقبره" مادی فقرقا(505-807 ق م ) می نگرد در منتهی الیه سمت شرقی اثر کانال ابیاری رودخانه مهاباد (جانداران) جاری است نمای عمومی این اثر و انچه از ظواهر امر بر می اید به احتمال  نشانگر عبادتگاه(قربانگاه) مشابه با زیگورات بوده که  شمال پله های سنگی خشن می باشد و هیچ گونه ظرافتی مشابه انچه که در تخت جمشید یا شوش دیده می شود و جود ندارد و این می رساند که اثر قبل از دوره هخامنشی و شاید قبل از دوره ماد  و به احتمال به حکومت مانا در هزاره اول قبل از میلاد برسد ارتفاع پله به هیچ وجه یکسان نیست مقدار تقریبی 58 پله محاط  بر سه جهت تپه مذکور است که به احتمالا" تپه محل دفن جنازه باشد  در قسمت جنوبی تپه  مشرف بر قریه" یوسف کند سوراخی به ارتفاع 75 سانتی متر و عرض50 سانتی متر تعبیه شده که انتهای ان در محل تپه به اطاقک مانندی میرسد که ظاهرا" بن بستی بیش نیست در دیواره جنوبی که به صورت کانالی به داخل تپه و به اطاقک مذکور میرسد ممکن است کانال ابیاری در گذشته باشد چه محل عمومی این تپه طوری قرار  گرفته که به راحتی می تواند اب قریه (روستای کهریزه) که اندکی دورتر از قسمت جنوب غربی اثر می باشد شواهد قسمت  غربی  جاده نمایانگر این تفکر است.

در قسمت شرق کانال اب و در امتداد برده کنته یک ردیف سنگهای منظم تا قلب اب کشیده شده که در قسمت عمق رودخانه با زاویه ای منفرجه به مسیر مصلای رود ادامه دارد  و در فاصله" ده متری به موازات این جاده " سنگی بقایای جاده سنگی دیگری که به مراتب  کم ارزشتر از قسمت نخست یاد شده می باشد وجود دارد .

احتمالا" این دو ردیف  بقایای دیواره های قلعه یا حفاظ شهری بوده بعید نمی نماید که بقایای سدی قدیمی باشد که در دوران مانایی احداث شده باشد چون این دو ردیف دقیقا" در عرض رودخانه ایجاد شده است این احتمال را نیز می توان داد که این سنگها دیواره های یک سد انحرافی باشد که بدان وسیله بالا اوردن اب رودخانه را تا مداخل اصلی  برده کنته فراهم نموده باشد و بعد از گذشتن از زیر تپه اصلی به وسیله کانالهایی انرا به جلگه پر  برکت شهرویران منتقل کرده باشند

شنبه 14 اسفند 1389 ارسال شده توسط: سپیده نظرات ()
 
تگ: آثار باستانی مهاباد ،

       جدیدترین مطالب
لیست کامل مطالب ارسالی
گالری تصاویر شنبه 14 اسفند 1389
تاریخچه مهاباد شنبه 14 اسفند 1389
آثار باستانی مهاباد شنبه 14 اسفند 1389
مشاهیر مهاباد شنبه 14 اسفند 1389
سد مهاباد شنبه 14 اسفند 1389
بازار تاناكورا شنبه 14 اسفند 1389
اسامی نام های کردی شنبه 14 اسفند 1389
وضعیت مدیران سایت در یاهو

  سپیده 
 
     سعادت   

جستجو
جستجو

موزیک آنلاین

نظرسنجی

صفحات جانبی
مناسبتهای خاص
اشخاص
اماکن مذهبی
گردش و تفریح
زندگی روستایی
زندگی شهری
مناظر طبیعی
پارک ها و بوستان ها
آثار باستانی مهاباد
ماموستا هه ژار
ماموستا هێمن
دکتر عباس ولی

متاتگ ها
بازار تاناكورا, اسامی نام های کردی, مشاهیر مهاباد, تاریخچه مهاباد, گالری تصاویر, سد مهاباد, آثار باستانی مهاباد,

اشتراک گذاری مطلب
این صفحه را به اشتراک بگذارید




Powered by Mahabad-30ty 2010-2011 Mahabad-30ty. All rights reserved.